Opcje wyszukiwania
Podstawy Media Warto wiedzieć Badania i publikacje Statystyka Polityka pieniężna €uro Płatności i rynki Praca
Podpowiedzi
Kolejność

Częste pytania na temat cyfrowego euro

Aktualizacja 17 sierpnia 2026

Cele i korzyści związane z cyfrowym euro

Wprowadzenie i działanie

Postępy i zainteresowane podmioty

Skutki i powiązane kwestie

1. Dlaczego Europa potrzebuje cyfrowego euro?

W świecie, w którym płatności cyfrowe szybko stają się normą, gotówką płaci się coraz rzadziej i coraz większe jest tempo przechodzenia na zakupy internetowe. Cyfrowe euro byłoby cyfrowym odpowiednikiem gotówki. Dzięki niemu konsumenci mieliby dostęp nie tylko do banknotów i monet, ale także do pieniądza banku centralnego w formie cyfrowej.

Cyfrowe euro uprościłoby życie codzienne, ponieważ dałoby nam coś, co aktualnie nie istnieje: cyfrowy środek płatniczy – powszechnie akceptowany w całej strefie euro na potrzeby płatności w sklepach, w internecie i między użytkownikami.

Podobnie jak w przypadku gotówki cyfrowe, euro byłoby łatwo dostępne, korzystanie z niego przy dokonywaniu i otrzymywaniu płatności byłoby bezpłatne i miałoby ono status prawnego środka płatniczego. Zapewniłoby także wysoki poziom bezpieczeństwa i prywatności, a dzięki trybowi offline byłoby dostępne zawsze, nawet w razie problemów z łącznością lub tymczasowych przerw w dostawie prądu.

Ponadto cyfrowe euro chroniłoby niezależność monetarną strefy euro i wzmacniałoby autonomię strategiczną Europy, ponieważ zwiększałoby wydajność europejskiego ekosystemu płatności jako całości, wspierałoby innowacje i podnosiłoby odporność na cyberataki i zakłócenia techniczne.

Krótko mówiąc, dzięki cyfrowemu euro płatności stałyby się prostsze, bezpieczniejsze i efektywniejsze, a przy tym europejskie społeczeństwo i firmy w epoce cyfrowej mogłyby korzystać ze środka płatniczego, który jest godny zaufania i dostosowany do przyszłych wyzwań. Byłoby ono uzupełnieniem gotówki i dawałoby Europejczykom swobodę wyboru metod płatności.

Więcej informacji o tym, dlaczego cyfrowe euro jest potrzebne.

2. Jak cyfrowe euro mogłoby wzmacniać autonomię strategiczną Europy?

Cyfrowe euro byłoby ogólnoeuropejskim rozwiązaniem płatniczym dostępnym w całej strefie euro i obsługiwanym w Europie przez europejskie podmioty.

Obecnie płatności cyfrowe w strefie euro pozostają rozdrobnione: są różne w poszczególnych krajach i zastosowaniach. Na przykład ponad 60% państw strefy euro nie ma własnego krajowego systemu płatności kartowych na potrzeby zakupów stacjonarnych. A gdy takie systemy istnieją, zazwyczaj działają tylko w danym kraju, a czasami ograniczają się do konkretnych rodzajów płatności.

Oznacza to, że większość europejskich konsumentów – przy dokonywaniu płatności zarówno w swoim kraju, jak i transgranicznie w obrębie strefy euro – nie ma wyboru i musi korzystać z usług kilku dostawców spoza Europy, którzy zdominowali rynek płatności. Cyfrowe euro mogłoby więc pomóc zmniejszyć zależność Europy od dostawców usług płatniczych spoza kontynentu przez udostępnienie europejskiego rozwiązania i stworzenie ludziom większego wyboru w zakresie metod płatności.

Dzięki naszemu zobowiązaniu na rzecz otwartych standardów oraz wykorzystaniu publicznej infrastruktury na potrzeby płatności cyfrowych dostawcy mogliby łatwo rozszerzyć działalność o rozwiązania ogólnoeuropejskie, a przez to europejska branża płatnicza stałaby się bardziej konkurencyjna i innowacyjna.

Ogólnie rzecz biorąc, cyfrowe euro mogłoby sprawić, że Europa zostałaby światowym liderem sektora finansów cyfrowych, w którym innowacje służyłyby dobru publicznemu.

3. Dlaczego ludzie mieliby chcieć korzystać z cyfrowego euro?

Cyfrowe euro byłoby rozwiązaniem płatniczym dostosowanym do każdej sytuacji, dostępnym w każdej chwili w całej strefie euro – byłoby odpowiednikiem gotówki przystosowanym do epoki cyfrowej. Stanowiłoby powszechnie akceptowany cyfrowy środek płatniczy, którego konsumenci mogliby używać do płatności w sklepach, w internecie i między sobą. Korzystanie z niego w takim zakresie byłoby bezpłatne. Cyfrowe euro umożliwiłoby ludziom dokonywanie płatności cyfrowych przy użyciu publicznego środka płatniczego. Ponadto byłoby dostępne zarówno online, jak i offline.

Cyfrowe euro byłoby zaprojektowane tak, by zapewniać najwyższy stopień bezpieczeństwa i ochrony prywatności, zgodnie z rygorystycznymi przepisami Unii Europejskiej, przewidującymi najwyższe na świecie standardy w tym obszarze.

Eurosystem nie identyfikowałby użytkowników na podstawie ich płatności. Ponadto przy płatnościach w cyfrowym euro w trybie offline szczegóły transakcji byłyby znane tylko zleceniodawcom i odbiorcom.

Cyfrowe euro byłoby bezpieczne, a jako dobro publiczne gwarantowałoby dostęp wszystkim konsumentom, niezależnie od miejsca ich zamieszkania czy poziomu umiejętności cyfrowych lub finansowych. Cyfrowe euro spełniałoby potrzeby osób z niepełnosprawnościami i ludzi, którzy nie mają dostępu do konta bankowego – nikt nie zostałby pominięty.

W celu zapewnienia, by cyfrowe euro funkcjonowało i było dostępne w całej strefie euro, wniosek dotyczący odnośnego rozporządzenia przedstawiony przez Komisję Europejską przewiduje nałożenie obowiązku akceptowania cyfrowego euro na sprzedawców przyjmujących płatności cyfrowe oraz zobowiązanie banków do zapewniania swoim klientom dostępu do cyfrowego euro.

4. Czy cyfrowe euro miałoby zastąpić gotówkę?

Nie, cyfrowe euro nie zastąpiłoby gotówki, tylko byłoby jej uzupełnieniem. Euro w formie cyfrowej, funkcjonujące obok gotówki, stanowiłoby odpowiedź na coraz większą preferencję konsumentów do szybkich i bezpiecznych płatności cyfrowych. Gotówka pozostałaby prawnym środkiem płatniczym i nadal byłaby dostępna, wraz z cyfrowym euro i używanymi obecnie prywatnymi elektronicznymi środkami płatniczymi.

Trwający proces projektowania nowych banknotów euro, z uwzględnieniem zmodernizowanych zabezpieczeń, świadczy, że EBC dba o przyszłość gotówki. EBC z zadowoleniem przyjmuje przygotowany przez Komisję Europejską pakiet jednowalutowy, który chroni swobodę wyboru między gotówką a cyfrowym euro przy płaceniu pieniądzem banku centralnego.

Więcej informacji o strategii Eurosystemu w sprawie gotówki i procesie projektowania przyszłych banknotów można znaleźć na stronie internetowej EBC.

5. Jakie korzyści cyfrowe euro miałoby dla sprzedawców?

Cyfrowe euro byłoby ogólnoeuropejskim rozwiązaniem, które pozwalałoby sprzedawcom oferować swoje produkty i usługi klientom w całej Europie, ponieważ klienci mogliby płacić w bezproblemowy i ujednolicony sposób. Zmniejszyłaby się zależność od pozaeuropejskich usług płatniczych, ponieważ dostępne byłoby europejskie rozwiązanie: sprzedawcy mieliby mocniejszą pozycję negocjacyjną wobec dostawców usług płatniczych i mogliby dzięki temu obniżyć swoje koszty.

Przy tworzeniu cyfrowego euro EBC ściśle współpracuje ze sprzedawcami i ich przedstawicielami. Jego konstrukcja uwzględnia kwestie istotne dla sprzedawców, np. bezproblemowe włączenie do istniejących systemów kasowych, łatwość użycia i odporność płatności. Dzięki cyfrowemu euro sprzedawcy mogliby otrzymywać płatności natychmiastowo bez żadnych dodatkowych kosztów, nawet w sytuacji braku dostępu do internetu.

Więcej informacji o współpracy EBC ze sprzedawcami można znaleźć w raporcie o dopasowaniu cyfrowego euro do ekosystemu płatności oraz badaniu potrzeb użytkowników z udziałem małych firm handlowych.

6. Jakie korzyści cyfrowe euro miałoby dla dostawców usług płatniczych?

Nadzorowani dostawcy usług płatniczych, np. banki, odgrywaliby kluczową rolę w dystrybucji cyfrowego euro. Byliby głównym punktem kontaktowym dla osób fizycznych, sprzedawców i firm w sprawach związanych z cyfrowym euro oraz realizowaliby wszystkie usługi na rzecz użytkowników końcowych.

Model kompensacyjny przewidziany we wniosku Komisji Europejskiej dotyczącym rozporządzenia w sprawie ustanowienia cyfrowego euro gwarantuje, że banki otrzymają odpowiednie wynagrodzenie za świadczone usługi. Eurosystem nie będzie pobierać opłat za schemat i przetwarzanie operacji, co przyczyni się do obniżenia łącznych kosztów ponoszonych przez banki i cały system.


Ponadto dostawcy usług płatniczych mogliby wykorzystać bazową infrastrukturę płatniczą stworzoną na potrzeby cyfrowego euro, aby dodatkowo tworzyć nowe usługi o wartości dodanej, a przy tym wspierać innowacje w płatnościach detalicznych w całej strefie euro.

Uruchomiona przez EBC platforma innowacji skupiła się na innowacyjnych usługach, które mogą zostać stworzone na rynku (np. płatności warunkowe). Mogą one prowadzić do powstania nowych modeli biznesowych, źródeł przychodów i możliwości dla dostawców usług płatniczych – również w segmentach klientów, które coraz trudniej utrzymać – a jednocześnie przyczynić się do poprawy obsługi konsumentów i sprzedawców.

EBC będzie w dalszym ciągu współpracować z uczestnikami rynku, żeby uwalniać innowacyjny potencjał cyfrowego euro oraz badać możliwe sposoby tworzenia dzięki niemu innowacji w strefie euro.

Więcej informacji o współpracy EBC z dostawcami usług płatniczych można znaleźć w raporcie o dopasowaniu cyfrowego euro do ekosystemu płatności.

7. Jak działałoby cyfrowe euro?

Cyfrowe euro umożliwiałoby konsumentom dokonywanie bezpiecznych płatności natychmiastowych w sklepach stacjonarnych i internetowych oraz między użytkownikami, w każdym kraju strefy euro i niezależnie od wybranego dostawcy usług płatniczych.

Cyfrowe euro działałoby zarówno online, jak i offline, czyli użytkownicy mogliby z niego korzystać nawet wówczas, gdy nie mają w ogóle zasięgu albo jest on słaby.

Żeby zacząć korzystać z cyfrowego euro, użytkownik musiałby założyć rachunek w cyfrowym euro za pośrednictwem własnego banku lub dostawcy usług płatniczych z UE. Po założeniu rachunku można by od razu płacić, np. zbliżeniowo telefonem w terminalu w sklepie stacjonarnym, albo wybrać cyfrowe euro jako metodę płatności przy finalizacji zamówienia online i natychmiast autoryzować płatność w aplikacji bankowej.

Żeby dokonywać płatności w trybie offline, użytkownicy musieliby najpierw zasilić rachunek offline w cyfrowym euro. Następnie wystarczyłoby przyłożyć telefon do telefonu znajomego albo do terminala w sklepie stacjonarnym, aby dokonać płatności zbliżeniowej.

Płatności w cyfrowym euro zawsze byłyby bezpieczne i natychmiastowe, niezależnie od tego, czy odbywałyby się w sklepach stacjonarnych lub internetowych czy też między osobami fizycznymi.

Więcej informacji o tym, jak działałoby cyfrowe euro.

8. Kto mógłby korzystać z cyfrowego euro?

Zgodnie z wnioskiem Komisji Europejskiej dotyczącym rozporządzenia w sprawie ustanowienia cyfrowego euro byłoby ono dostępne dla osób fizycznych, firm i organów publicznych, które mają – na stałe lub tymczasowo – miejsce zamieszkania lub siedzibę w państwie członkowskim należącym do strefy euro.

Dostęp do cyfrowego euro mogłyby mieć także osoby, które podróżują do strefy euro w celach prywatnych lub zawodowych.

Ponadto osoby fizyczne, firmy i organy publiczne mające miejsce zamieszkania lub siedzibę poza strefą euro mogłyby uzyskać dostęp do cyfrowego euro, otwierając konto w cyfrowym euro u dostawcy usług płatniczych, który ma siedzibę lub prowadzi działalność w kraju należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego lub w państwie trzecim, co podlegałoby umowie zawartej uprzednio między Unią a danym państwem trzecim lub porozumieniu między EBC a krajowym bankiem centralnym danego państwa członkowskiego spoza strefy euro lub państwa trzeciego.

9. Jak będzie chroniona prywatność użytkowników cyfrowego euro?

Ochrona prywatności należy do najważniejszych założeń koncepcyjnych cyfrowego euro i leży u podstaw jego funkcji w trybie online i offline.

  • Cyfrowe euro działałoby w trybie offline w sposób zapewniający podobną ochronę prywatności użytkowników, jak w przypadku gotówki – zarówno przy przekazywaniu pieniędzy innym osobom, jak i przy płatnościach w sklepach stacjonarnych. W przypadku płatności w trybie offline szczegóły dokonywanych transakcji byłyby znane tylko zleceniodawcom i odbiorcom. Kontrole pod kątek przeciwdziałania praniu pieniędzy byłyby przeprowadzane przez udostępniającego dostawcę usług płatniczych w trakcie procesu finansowania i definansowania, podobnie jak ma to miejsce obecnie w przypadku wypłat i wpłat gotówki.
  • W przypadku transakcji w trybie online Eurosystem nie mógłby zidentyfikować użytkowników dokonujących lub otrzymujących płatności – co chroniłoby ich dane osobowe – ale dostawcy usług płatniczych byliby w stanie zidentyfikować użytkowników w celu zapewnienia zgodności z przepisami dotyczącymi przeciwdziałania praniu pieniędzy (podobnie jak ma to miejsce obecnie w przypadku rachunków bankowych).

Eurosystem nie mógłby zatem bezpośrednio łączyć transakcji – zarówno w trybie online, jak i offline – z konkretnymi osobami.

Cyfrowe euro podlegałoby przepisom prawa UE, zaprojektowanym w sposób zapewniający równowagę między prywatnością a bezpieczeństwem. Dzięki temu można utrzymać solidną ochronę przed nielegalnymi działaniami, a przy tym chronić prywatność użytkowników.

Więcej o cyfrowym euro i prywatności.

10. Jak EBC mógłby sprawić, by cyfrowe euro było ogólnodostępne i sprzyjało włączeniu społecznemu?

Cyfrowe euro byłoby dobrem publicznym, tak jak obecnie banknoty i monety – ale w formie cyfrowej. Byłoby zaprojektowane tak, by spełniać potrzeby wszystkich ludzi i nie pomijać nikogo.

Przy tworzeniu cyfrowego euro i aplikacji do jego obsługi EBC uznaje włączenie społeczne za zasadę przewodnią, żeby każdy Europejczyk miał dostęp do płatności cyfrowych na równych warunkach, bez względu na swoje potrzeby, możliwości i poziom swobody w korzystaniu z technologii cyfrowych.

W związku z tym proponowany projekt tej aplikacji obejmuje najwyższej klasy funkcje dostępności, które wykraczają poza wymogi europejskiego aktu w sprawie dostępności i należą do najbardziej zaawansowanych na rynku.

W projekcie zastosowano najwyższy poziom wymogów dostępności określonych w wytycznych dotyczących dostępności treści internetowych (WCAG), w wersji dostosowanej do mobilnych aplikacji płatniczych i obejmującej postrzegalność, możliwość obsługi oraz dostępność poznawczą. Oczekuje się m.in. udoskonalonego projektu wizualnego aplikacji, pełnej nawigacji za pomocą klawiatury, obsługi czytnika ekranu, uproszczonego języka i zapobiegania błędom.

Aplikacja jest obecnie opracowywana i zostanie przetestowana podczas pilotażu cyfrowego euro, który ma się rozpocząć w drugiej połowie 2027. Jednocześnie wymogi dotyczące aplikacji zostaną dodatkowo zweryfikowane w testach użyteczności i dostępności z udziałem członków Fundacji ONCE oraz pracowników EBC i 19 krajowych banków centralnych, aby w całej strefie euro zapewnić spójną obsługę użytkowników, sprzyjającą włączeniu społecznemu.

Zgodnie z wnioskiem dotyczącym rozporządzenia w sprawie ustanowienia cyfrowego euro aplikacja do obsługi cyfrowego euro byłaby dla użytkowników jednym z kilku sposobów dostępu do podstawowych usług związanych z cyfrowym euro. Użytkownicy mogliby również uzyskać dostęp do cyfrowego euro za pośrednictwem kanałów oferowanych przez ich bank lub dostawców usług płatniczych, którzy pozostaliby głównym punktem kontaktowym dla konsumentów.

Bezpłatny dostęp do podstawowych usług związanych z cyfrowym euro zapewniono by także osobom niemającym konta bankowego, co przyczyniłoby się do ograniczenia wykluczenia finansowego i cyfrowego. Badania użytkowników i współpraca z organizacjami konsumenckimi uwidoczniły znaczenie szerokiej dostępności rozwiązania, intuicyjności użycia i osobistego wsparcia, do których zapewnienia Eurosystem się zobowiązuje.

11. Jak EBC mógłby zagwarantować, by sposób dokonywania płatności w cyfrowym euro był taki sam w całej strefie euro?

Dystrybucją cyfrowego euro zajmowaliby się nadzorowani dostawcy usług płatniczych, np. banki w strefie euro. W celu zapewnienia spójnego wdrożenia schematu cyfrowego euro w całej strefie euro Eurosystem opracowuje zbiór zasad dotyczących cyfrowego euro w ramach wspólnego i iteracyjnego procesu z udziałem uczestników rynku. Ten dokument ustanowi jednolity zbiór przepisów, standardów i procedur dotyczących płatności w cyfrowym euro i powiązanych działań. Ma on zapewnić, by dostawcy usług płatniczych uczestniczący w schemacie cyfrowego euro oferowali spójne i ujednolicone podstawowe usługi związane z cyfrowym euro, a użytkownicy w całej strefie euro byli obsługiwani w sposób jednakowy i bezpieczny, z poszanowaniem prywatności, niezależnie od tego, w jakim kraju się znajdują i z którego dostawcy usług płatniczych korzystają – tak jak obecnie w przypadku gotówki.

12. Czy cyfrowe euro byłoby alternatywną walutą w ramach Eurosystemu?

Nie. Podobnie jak banknoty i monety – które nie są alternatywnymi walutami, lecz różnymi formami jednej waluty – cyfrowe euro byłoby kolejnym środkiem płatniczym umożliwiającym płacenie w naszej wspólnej walucie. Cyfrowe euro stanowiłoby odpowiedź na rosnącą preferencję konsumentów i firm do płatności cyfrowych.

Więcej informacji o preferencjach płatniczych społeczeństwa można znaleźć w badaniu preferencji płatniczych konsumentów w strefie euro (SPACE).

13. Jak cyfrowe euro miałoby się do płatności natychmiastowych?

Obecnie płatności bezgotówkowe dokonywane przez konsumentów w sklepach nie trafiają do sprzedawców od razu. Cyfrowe euro by to zmieniło – wszystkie płatności w cyfrowym euro byłyby realizowane natychmiastowo.

Opracowanie jednolitego zbioru zasad, standardów i procedur dotyczących cyfrowego euro oznaczałoby, że rozwiązania w zakresie płatności natychmiastowych mogłyby zostać rozbudowane tak, aby ich zasięg rozciągał się na wszystkie kraje strefy euro. To zmniejszyłoby zależność Europy od kilku prywatnych firm pozaeuropejskich, które obecnie dominują w sektorze płatności.

14. Jak działałaby techniczna architektura cyfrowego euro i czy byłoby ono oparte na technologii rozproszonych rejestrów, np. blockchain?

Cyfrowe euro działałoby w ramach scentralizowanej platformy rozliczeniowej, a Eurosystem przetwarzałby i weryfikowałby wszystkie rozliczenia i salda. Ważne jest, by cyfrowe euro na rachunkach użytkowników – będące bezpośrednim zobowiązaniem Eurosystemu – było bezpieczne, ponieważ to służy utrzymaniu zaufania zarówno do euro, jak i do Eurosystemu.

Cyfrowe euro nie jest oparte na technologii rozproszonych rejestrów (DLT), ale wykorzystuje kluczowe zasady projektowe DLT, co przekłada się na większą odporność i efektywność systemu oraz poprawia jego ogólną sprawność i niezawodność.

Stabilna architektura techniczna cyfrowego euro opierałaby się na ustanowionych standardach. Struktura, w której uczestniczy wiele regionów i każdy region ma wiele serwerów, znacznie wykracza poza standardowe modele nadmiarowości i zapewni ciągłość usług w każdych warunkach.

15. Na jakim etapie jest obecnie projekt cyfrowego euro?

Projekt cyfrowego euro posuwa się naprzód. Na etapie przygotowawczym, który trwał od listopada 2023 do października 2025, poczyniono postępy techniczne i pozyskano wiedzę poprzez eksperymenty. Zastosowano przy tym warianty projektu i wymogi techniczne określone na etapie prac analitycznych (z lat 2021–2023).

W następstwie tych dwóch etapów Eurosystem kontynuuje prace techniczne, pogłębia współpracę z uczestnikami rynku i stale pomaga w procesie legislacyjnym. Zakładamy, że jeśli do końca 2026 przyjęte zostanie rozporządzenie w sprawie ustanowienia cyfrowego euro, ewentualna emisja cyfrowego euro może po raz pierwszy nastąpić w 2029.

16. Co to jest pilotażowy etap projektu cyfrowego euro?

Na tym etapie Eurosystem zorganizuje pilotażowy test i oceni, jak cyfrowe euro może działać w praktyce. Uczestnicy będą testować cyfrowe euro w wersji beta w rzeczywistych sytuacjach, żeby zweryfikować jego funkcje techniczne, procesy operacyjne i obsługę użytkowników. Ten pilotaż ma rozpocząć się w drugiej połowie 2027 i potrwa 12 miesięcy.

W tym czasie pracownicy banków centralnych z Eurosystemu będą dokonywać codziennych płatności przy użyciu cyfrowego euro w wersji beta. Na przykład będą mogli przesyłać pieniądze między sobą (zarówno w trybie online, jak i offline) i płacić wybranym sprzedawcom, np. w kawiarniach, restauracjach i sklepach internetowych połączonych z EBC i krajowymi bankami centralnymi. Cyfrowe euro w wersji beta będzie użyte tylko na etapie pilotażowym, lecz ma działać w podobny sposób jak ewentualne cyfrowe euro w przyszłości.

Eurosystem wybrał 36 dostawców usług płatniczych, wśród których są banki i niebankowi dostawcy usług, do udziału w tym etapie. Będą oni świadczyć usługi niezbędne do obsługi dokonywanych płatności.

Wnioski z pilotażu zostaną wykorzystane w pracach przygotowawczych prowadzonych przez Eurosystem i przy podejmowaniu przyszłych decyzji dotyczących cyfrowego euro. Dzięki temu, jeśli zostanie ono wprowadzone, w pełni zaspokoi potrzeby wszystkich Europejczyków.

Więcej informacji o pilotażu cyfrowego euro.

17. Kto uczestniczy w projekcie cyfrowego euro?

Eurosystem – czyli EBC i krajowe banki centralne ze strefy euro – dąży do tego, by cyfrowe euro spełniało potrzeby użytkowników. Dlatego Eurosystem regularnie współpracuje z decydentami, prawodawcami, uczestnikami rynku, organizacjami społeczeństwa obywatelskiego i opinią publiczną – potencjalnymi końcowymi użytkownikami cyfrowego euro.

Współpraca prowadzona jest na różnych forach, takich jak Rada ds. Płatności Detalicznych w Euro, w której pracach uczestniczą zainteresowane podmioty z wszystkich segmentów europejskiego rynku płatności detalicznych, oraz grupa ds. opracowania zbioru zasad, której członkami są przedstawiciele ogółu społeczeństwa i specjaliści wyższego szczebla z sektora prywatnego z doświadczeniem w dziedzinie finansów i płatności (zob. pytanie nr 18).

Ponadto EBC regularnie współpracuje z:

EBC regularnie uczestniczy w posiedzeniach Eurogrupy z udziałem ministrów finansów państw strefy euro i regularnie przedstawia Komisji Gospodarczej i Monetarnej Parlamentu Europejskiego najnowsze informacje na temat projektu cyfrowego euro.

Więcej informacji o zarządzaniu projektem i współpracy z zainteresowanymi podmiotami.

18. Jak uczestniczą w tym procesie europejscy ustawodawcy?

28 czerwca 2023 Komisja Europejska przedstawiła pakiet jednowalutowy, zawierający wnioski dotyczące wspierania użycia gotówki oraz ustanowienia ram ewentualnego cyfrowego euro. EBC z zadowoleniem przyjmuje fakt, że wnioskowi dotyczącemu cyfrowego euro towarzyszy wniosek dotyczący wzmocnienia roli gotówki, ponieważ obie te formy pieniądza banku centralnego będą mieć status prawnego środka płatniczego. Zgodnie z wnioskiem dotyczącym rozporządzenia w sprawie ustanowienia cyfrowego euro ewentualne przyszłe cyfrowe euro da konsumentom i firmom możliwość dokonywania płatności cyfrowych w całej strefie euro za pomocą powszechnie akceptowanej, taniej, bezpiecznej i odpornej formy pieniądza publicznego.

EBC w razie potrzeby zapewnia podczas procesu legislacyjnego wsparcie i informacje techniczne. Eurosystem rozważy wszelkie konieczne zmiany w projekcie cyfrowego euro wynikające z obrad ustawodawczych.

Po przyjęciu przez Radę Unii Europejskiej stanowiska w sprawie projektu aktu ustawodawczego 19 grudnia 2025 oraz stanowiska Parlamentu Europejskiego w sprawie pakietu jednowalutowego 9 lipca 2026 rozpoczęły się trójstronne negocjacje między Komisją Europejską, Parlamentem Europejskim i Radą Unii Europejskiej.

Jako że przywódcy UE zaapelowali o przyspieszenie działań przygotowawczych, Eurosystem oczekuje, że negocjacje trójstronne zakończą się w wyznaczonym terminie, a przepisy zostaną przyjęte do końca 2026.

Rada Prezesów EBC nie podejmie decyzji o wprowadzeniu cyfrowego euro do czasu uchwalenia rozporządzenia w sprawie ustanowienia cyfrowego euro.

19. Jak opracowywany jest zbiór zasad dotyczących cyfrowego euro?

Eurosystem ściśle współpracuje w tym zakresie z przedstawicielami europejskiego rynku płatności detalicznych za pośrednictwem grupy ds. opracowania zbioru zasad.

W skład grupy wchodzą doświadczeni przedstawiciele europejskich stowarzyszeń reprezentujących podażową i popytową stronę europejskiego rynku płatności detalicznych. Jej prace opierają się na rozwiązaniach koncepcyjnych dotyczących cyfrowego euro, które zostały już zatwierdzone przez Radę Prezesów EBC.

W ramach grupy powstały specjalne zespoły, które skupiają się na określonych częściach zbioru zasad, wymagających szczególnej wiedzy fachowej.

W czerwcu 2025 grupa otrzymała projekt zbioru zasad w celu przeprowadzenia konsultacji rynkowych, które trwały do końca października 2025. W okresie od listopada 2025 do kwietnia 2026 Eurosystem dokonał przeglądu otrzymanych uwag, określił działania następcze i wprowadził zmiany w projekcie zbioru zasad. W lipcu 2026 opublikował nowy wstępny projekt zbioru zasad, który trafił do uczestników rynku.

Zbiór zasad umożliwi przyszłe dostosowania, które mogą wynikać z obrad współprawodawców na temat wniosku Komisji Europejskiej dotyczącego rozporządzenia w sprawie ustanowienia cyfrowego euro, przedstawionego w czerwcu 2023. Po przyjęciu tego rozporządzenia zostanie sporządzona ostateczna wersja pierwszego projektu zbioru zasad.

Więcej informacji o zbiorze zasad dotyczących cyfrowego euro.

20. Czy cyfrowe euro byłoby programowalnym pieniądzem?

Programowalny pieniądz to cyfrowa forma pieniądza, której używa się w wyznaczonym wcześniej celu, podobnie jak bonu. Obowiązują ograniczenia co do tego, gdzie, kiedy i u jakich podmiotów można z takiego pieniądza korzystać.

Jak przewidziano m.in. we wniosku Komisji Europejskiej dotyczącym rozporządzenia w sprawie ustanowienia cyfrowego euro, cyfrowe euro w żadnym wypadku nie byłoby programowalnym pieniądzem, ale umożliwiałoby płatności warunkowe (na przykład podczas zakupów przez internet, gdy klient wybiera płatność za pobraniem).

21. Czy ludzie musieliby wnosić opłaty za korzystanie z cyfrowego euro?

Cyfrowe euro byłoby dobrem publicznym i dlatego indywidualni użytkownicy mogliby korzystać z niego w podstawowym zakresie bezpłatnie.

Banki lub inni dostawcy usług płatniczych mogliby oferować swoim klientom za opłatą dodatkowe usługi związane z cyfrowym euro. Dzięki nim i ich wartości dodanej cyfrowe euro mogłoby się stać jeszcze bardziej atrakcyjne dla użytkowników, np. w kontekście dokonania płatności warunkowych. Takie płatności mogłyby zwiększyć bezpieczeństwo zakupów w internecie: pieniądze byłyby przekazywane dopiero po potwierdzeniu dostawy produktu, a to przyczyniłoby się do ograniczenia oszustw i uproszczenia zwrotów.

22. Jak cyfrowe euro miałoby się do innych ogólnoeuropejskich rozwiązań płatniczych?

EBC z zadowoleniem odnotowuje europejskie inicjatywy rynkowe wykraczające poza krajowe rynki.

Cyfrowe euro powinno umożliwić krajowym i regionalnym systemom rozszerzanie działalności na różne zastosowania i kraje, a to powinno sprzyjać łatwiejszej, szerszej i skuteczniejszej akceptacji rozwiązań europejskiego sektora prywatnego dzięki zastosowaniu zharmonizowanych standardów. Europejscy dostawcy usług płatniczych mogą skorzystać z tych możliwości, przede wszystkim dzięki większemu zasięgowi geograficznemu i zastosowaniom, które wcześniej nie były obsługiwane.

Przewiduje się możliwość zintegrowania prywatnych rozwiązań np. przez możliwe wspólne oznakowanie fizycznych kart i istniejących portfeli cyfrowych. Dzięki temu banki i dostawcy usług płatniczych mogliby oferować funkcje płatnicze związane z cyfrowym euro za pośrednictwem kanałów i interfejsów, które konsumenci już znają i którym ufają, co sprzyjałoby bezproblemowemu dokonywaniu płatności i zmniejszyłoby potrzebę przestawiania się użytkowników na zupełnie nowe narzędzia płatnicze. Jednocześnie dostawcy mogliby nadal wyróżniać się usługami o wartości dodanej i innowacyjnymi rozwiązaniami dla klientów. W obu przypadkach cyfrowe euro mogłoby być środkiem rezerwowym, który umożliwiałby pełny zasięg ogólnoeuropejski, a jednocześnie pozwalałby krajowym i regionalnym systemom zachować dostęp do rynku tam, gdzie są one akceptowane.

23. Czy dostawcy usług płatniczych otrzymywaliby wynagrodzenie za dystrybucję cyfrowego euro?

Eurosystem popiera model kompensacyjny, który stwarzałby sprawiedliwe zachęty gospodarcze dla wszystkich podmiotów uczestniczących w ekosystemie cyfrowego euro. W przypadku banków i innych dostawców usług płatniczych model kompensacyjny powinien uwzględniać koszty działania związane z dystrybucją cyfrowego euro.

Tak jak ma to obecnie miejsce w przypadku innych systemów płatności, podmioty udostępniające cyfrowe euro powinny móc pobierać od sprzedawców opłaty za te usługi. Przy ustalaniu cen dla sprzedawców i dostawców usług płatniczych będzie obowiązywał limit, zgodnie z wnioskiem Komisji Europejskiej dotyczącym rozporządzenia w sprawie ustanowienia cyfrowego euro.

Tak samo jak w przypadku produkcji i emisji banknotów, koszty stworzenia schematu i infrastruktury cyfrowego euro poniósłby Eurosystem. Ponadto Eurosystem dążyłby do ograniczenia dodatkowych nakładów inwestycyjnych po stronie dostawców usług płatniczych przez wykorzystanie w możliwie największym stopniu istniejących już infrastruktur.

24. Czy cyfrowe euro stwarzałoby zagrożenie dla stabilności finansowej przez pominięcie pośrednictwa banków?

Nasz system finansowy – w którego centrum znajduje się system bankowy – działa sprawnie i Eurosystem chce, by banki zachowały swoją kluczową rolę, polegającą na efektywnym zapewnianiu dopływu kredytów do gospodarki.

EBC wybrał określone rozwiązania koncepcyjne, by zminimalizować wszelkie potencjalne zagrożenia, jakie cyfrowe euro mogłoby stwarzać dla systemu finansowego.

  • Użytkownicy mogliby utrzymywać w portfelu jedynie ograniczoną ilość cyfrowego euro. Dzięki temu można by zapobiec odpływowi depozytów bankowych i chronić stabilność naszego systemu finansowego, nawet w czasach kryzysu.
  • Powiązanie rachunku cyfrowego euro z rachunkiem bankowym pozwalałoby użytkownikom dokonywać i otrzymywać płatności powyżej limitu utrzymywanych środków oraz natychmiast pokrywać wszelkie niedobory lub przekazywać nadwyżki, bez konieczności wcześniejszego zasilania ani opróżniania rachunku cyfrowego euro (przy założeniu, że na powiązanym rachunku dostępne są wystarczające środki).
  • Tak jak w przypadku gotówki w portfelu, od zasobów zgromadzonych na rachunku cyfrowego euro nie byłyby wypłacane odsetki.

EBC – w odpowiedzi na wniosek zgłoszony w trakcie procesu legislacyjnego – przeprowadził techniczną analizę w celu oszacowania potencjalnych skutków różnych hipotetycznych limitów utrzymywanych środków. Analiza ta potwierdziła, że używanie cyfrowego euro do codziennych płatności nie naruszyłoby stabilności finansowej. Uwzględniając różne hipotetyczne limity w przedziale do 3000 euro na osobę, o których przetestowanie zwrócili się współprawodawcy, oddziaływanie cyfrowego euro nie zaszkodziłoby stabilności finansowej w strefie euro, nawet w bardzo mało prawdopodobnym i skrajnie ostrożnym scenariuszu kryzysowym.

25. Czy wprowadzenie cyfrowego euro może spowodować, że płatności w Europie będą bardziej narażone na cyberataki?

Cyfrowe euro, tak samo jak inne infrastruktury cyfrowe, mogłoby stać się celem cyberataków. Żeby ograniczyć to ryzyko, jego konstrukcja opierałaby się na najnowocześniejszych technologiach, dzięki którym powstałoby środowisko odporne na cyberataki i dostosowane do przyszłych wyzwań. Przy projektowaniu mechanizmów kontroli cyberbezpieczeństwa EBC stosuje rozwiązania Eurosystemu sprawdzone w innych infrastrukturach rynkowych oraz planowe testy obejmujące symulacje ataków.

26. Czym cyfrowe euro różniłoby się od stablecoinów i kryptoaktywów?

Cyfrowe euro byłoby pieniądzem banku centralnego, emitowanym i gwarantowanym przez Eurosystem, czyli Europejski Bank Centralny i krajowe banki centralne ze strefy euro. Podobnie jak banknoty i monety euro, byłoby prawnym środkiem płatniczym, co oznacza, że każdy mógłby nim płacić. Cyfrowe euro – będąc pieniądzem banku centralnego i dobrem publicznym – byłoby stabilne i wiarygodne: jedno cyfrowe euro niezmiennie miałoby wartość 1 EUR.

Stablecoiny są tworzone przez prywatne firmy. Nie są gwarantowane przez bank centralny ani żaden organ publiczny. Ich wartość zależy od tego, jak dana firma zarządza swoimi rezerwami i finansami, i od czynników będących poza kontrolą tej firmy. Stabilność stablecoinów nie jest tak pewna jak w przypadku euro.

Kryptoaktywa, np. bitcoin czy ether, mają jeszcze inne cechy. Nie stoi za nimi żadna instytucja i nie ma dla nich żadnej wartości bazowej. Ich ceny mogą gwałtownie wzrastać i spadać, a odpowiedzialności za utratę ich wartości nie ponosi żadna organizacja.

Warto wiedzieć: Co to jest bitcoin?

27. Jakie koszty poniósłby Eurosystem w związku z projektem cyfrowego euro?

Inwestycja w cyfrowe euro ma kluczowe znaczenie dla zapewnienia, by nasz sektor walutowy i płatniczy dostosował się do ery cyfrowej.

Niektóre komponenty cyfrowego euro, takie jak rozliczanie płatności, byłyby ustanowione w ramach samego Eurosystemu. W przypadku innych, np. usług offline, zawarliśmy umowy ramowe z dostawcami zewnętrznymi. Umowy ramowe nie skutkują płatnościami, a zabezpieczają możliwość dostosowania zakresu projektu do zmian w prawodawstwie.

Całkowite koszty stworzenia cyfrowego euro, obejmujące komponenty ustanowione w ramach Eurosystemu i przez dostawców zewnętrznych, szacuje się na 1,3 mld EUR, natomiast roczne koszty działania, ponoszone od chwili emisji, mają według przewidywań wynieść około 320 mln EUR. Uwzględniając apele przywódców ze strefy euro, by jak najszybciej osiągnąć gotowość do ewentualnej emisji, Eurosystem kontynuuje przygotowania. Ponieważ nie uchwalono jednak jeszcze niezbędnych przepisów, prace są prowadzone modułowo. To pozwala stopniowo dopasowywać skalę działań i ograniczyć zobowiązania finansowe.

Eurosystem poniósłby koszty stworzenia schematu i infrastruktury cyfrowego euro, tak jak w odniesieniu do produkcji i emisji banknotów euro, które – podobnie jak cyfrowe euro – są dobrem publicznym. I tak jak w przypadku banknotów koszty te zostałyby pokryte z renty menniczej (dochód EBC z tytułu emisji pieniądza), nawet jeśli zasoby cyfrowego euro byłyby niewielkie w porównaniu z ilością banknotów w obiegu. EBC – tworząc cyfrowe euro z korzyścią dla konsumentów i sprzedawców – dąży do utrzymania kosztów na niskim poziomie przez wykorzystanie w możliwie największym stopniu istniejącej już infrastruktury.

Ponieważ cyfrowe euro byłoby dobrem publicznym, konsumenci mogliby korzystać z niego w podstawowym zakresie bezpłatnie, natomiast koszty ponoszone przez europejskich sprzedawców byłyby racjonalne. Eurosystem nie pobierałby ani nie uzyskiwałby żadnych opłat transakcyjnych związanych z cyfrowym euro.